Nghệ thuật viết tiểu thuyết hình sự và trinh thám
Nghệ thuật viết tiểu thuyết hình sự và trinh thám

Chủ nhật, 27/09/2009 15:03

Tiểu thuyết gia chuyên viết truyện trinh thám, Mark Sanderson, đưa ra vài lời khuyên cần thiết dành cho các cây bút muốn thử sức ở thể loại trinh thám và hình sự.
Nhà văn Mark Sanderson là tác giả tiểu thuyết Snow hill, cuốn đầu tiên trong bộ ba tiểu thuyết hình sự sẽ được NXB HarperCollins ra mắt vào đầu năm sau. Ông cho rằng, tiểu thuyết trinh thám và truyện kinh dị chiếm hơn 30 % trên thị trường xuất bản sách tại Anh và điều này chứng tỏ, đây là một thể loại hấp dẫn người viết lẫn người đọc. Điều đó cũng có nghĩa cuộc cạnh tranh giữa các cây bút hòng đưa tác phẩm của mình lọt vào bảng danh sách sách bán chạy sẽ rất khốc liệt.

Dưới đây là vài lời khuyên Mark Sanderson rút ra dựa trên kinh nghiệm của nhiều cây bút hàng đầu trong thể loại này:

1. "Bạn cần biết rõ mình đang muốn viết về điều gì"

Đó là lời khuyên của Ian Rankin, tác giả truyện trinh thám ăn khách nhất tại Vương quốc Anh. Ông nói: "Có thể bạn viết ra một câu truyện tài tình, khéo léo hoặc một đề tài/một cuộc bút chiến. Và bạn cần phải có một nhu cầu thúc bách muốn tiếp cận độc giả. Nói cách khác là bạn phải biết vì sao bạn đặt bút viết câu chuyện đó".



2. Biết cách xây dựng nhân vật chính thật ấn tượng

"Tôi cho rằng một quyển tiểu thuyết hình sự - giống như bất kỳ cuốn tiểu thuyết nào - thành công hay thất bại đều do cách xây dựng nhân vật", nhà văn Michael Connelly, tiểu thuyết gia trinh thám người Mỹ nổi tiếng, "cha đẻ" nhân vật thám tử Harry Bosch nói.

"Sáng tạo một nhân vật trung tâm để có thể hấp dẫn và tìm được sự đồng cảm sâu sắc nơi độc giả chính là điểm lớn nhất mà người viết phải đối mặt khi đến với thể loại trinh thám. Đây gần như là nhiệm vụ khó khăn nhất. Nếu xem nhân vật chính của bạn là người một tài xế, còn câu truyện của bạn là chiếc xe hơi thì "người tài xế" này sẽ là người "lái chiếc xe" của bạn. Bạn phải làm cho độc giả muốn trèo lên "xe" cùng tham gia chuyến hành trình với anh ta và tin tưởng vào anh ta, dù có thể vẫn chưa biết là "chiếc xe" sẽ đi về đâu".



3. Một cốt truyện rối rắm là không cần thiết

"Tôi ngày càng thấy rằng rằng một tiểu thuyết hình sự hấp dẫn không phải do người viết đã tạo nên những tình tiết thống thiết, hồi hộp và phức tạp; mà nó hấp dẫn ở chỗ xây dựng được những nhân vật có thể khiến độc giả chú ý", nhà văn Anh Mark Billingham, người nổi tiếng với series truyện trinh thám Tom Thorne khẳng định. "Một tiểu thuyết viết thể loại hình sự giỏi dĩ nhiên cần một ít bí quyết và mưu mẹo, nhưng xây dựng được nhân vật mới chính là tất cả".



4. "Dẫn dắt độc giả đi suốt câu truyện rồi làm họ ngạc nhiên vào phút cuối"

Nhà văn Mickey Spillane, một bậc thày trong thể loại tiểu thuyết này cho rằng, người đọc không đọc sách để dừng lại ở giữa truyện mà họ đọc sách để đi đến tận cùng cuối sách. Còn nhà văn Mỹ Jeffery Deaver, người có tiểu thuyết hình sự Roadside Crosses, vừa được xuất bản trong tháng nói: "Tôi luôn luôn chú trọng vào cốt truyện và kỹ thuật viết để đảm bảo rằng độc giả sẽ tiếp tục đọc sách đến trang cuối cùng".



5. Hãy viết lách thật chăm chỉ

Một tài năng không chỉ đến từ sự ngẫu nhiên mà bạn càng rèn luyện thì tài năng càng phát triển. Nhà ngôn ngữ học và nhà văn nổi tiếng người Anh Anthony Burgess từng nói rằng các cuốn sách được viết ra là nhờ "mông mài trên ghế và bút mài trên giấy". Bạn không cần thiết phải bỏ ra nhiều năm trời để nghiên cứu những kỹ thuật về pháp y gần đây nhất hoặc một giai đoạn lịch sử đặc biệt mà bạn chọn để thể hiện trong cuốn sách. Bạn cũng không cần thiết phải có được một cái laptop mới nhất thì mới nghĩ đến chuyện viết. Việc quan trọng nhất là hãy ngồi xuống và viết ngay đừng chờ đợi.

Cho đến tận hôm nay, tiểu thuyết gia ăn khách của xứ sở sương mù, nhà văn Colin Dexter, chưa bao giờ sở hữu hay sử dụng một chiếc máy vi tính. "Tôi có thói quen viết vào buổi tối, sau khi đã nghe chương trình The Archers (một chương trình trên đài BBC) và trước khi đi ra ngoài để uống một lít bia. Nếu bạn chỉ viết 1 trang trong 1 đêm thì bạn sẽ viết được 365 trang (hoặc 1 cuốn sách rưỡi) trong một năm". Và kết quả ông nhận được từ sự làm việc đều đặn và chăm chỉ này là tiểu thuyết Last Bus to Woodstock.



6. Những kỹ năng kết cấu quan trọng

Một tiểu thuyết hình sự giống như một trò chơi xếp nhà của trẻ con: tạo nên một sự thay đổi vào phút cuối, di chuyển một mảnh thẻ nào đó và có thể khiến cho cả công trình xây dựng có thể sụp đổ. Tác giả PD James, người viết cuốn Talking about detective ficiton (Bàn luận về tiểu thuyết trinh thám) sắp được phát hành vào tháng tới, đã rút ra kết luận như sau: "Một tiểu thuyết hình sự nên có cốt truyện hấp dẫn và đáng tin, các nhân vật không nên cứng nhắc và rập khuôn, văn phong tốt và sáng tạo hòa hợp giữa bố cục, dẫn chuyện, xây dựng tính cách nhân vật, nêu bật chủ đề của câu truyện. Nói đơn giản, một cốt truyện trinh thám hay sẽ làm nên một tiểu thuyết hay".



7. Nhìn xa trông rộng

Nhà văn Lee Child, tác giả của bộ tiểu thuyết Một phát một mạng về nhân vật anh hùng Jack Reacher, cho rằng: "Đừng để cho độc giả thưởng thức những sự kiện đã diễn ra vào năm rồi mà hãy mang đến cho họ những sự kiện mà họ sẽ được thưởng thức trong năm tới". Tiểu thuyết Gone Tomorrow của ông là một ví dụ. Cuốn tiểu thuyết hình sự này được xuất bản vào đầu năm nay, khám phá hiện tượng đầy kinh sợ về những kẻ tự tử bằng bom ở New York.



8. Yếu tố may mắn

Thậm chí nếu bạn đã thực hành tất cả những lời khuyên nói trên thì chưa có gì đảm bảo là bạn sẽ viết được một tiểu thuyết hình sự có thể lọt vào bảng danh sách best - seller. Tuy nhiên, nếu bạn không để ý đến chúng thì bạn cũng sẽ rất khó nắm bắt cơ hội đó.


Sherlock Holmes cũng cần... cơ may!

Mặc dù ngày nay, Internet có thể tạo cho bạn cơ hội tự xuất bản tác phẩm của mình nhưng một tài năng thật sự sẽ xứng đáng với một NXB thật sự. Tại sao bạn lại đăng tác phẩm lên mạng và để mặc nó đấy với thế giới mạng rộng lớn, lộn xộn - thay vì gửi nó đến một một người uy tín trong giới văn học có thể thẩm định tác phẩm của bạn? Ngày nay, các NXB hiếm khi nào chấp nhận bản thảo do chính tác giả trực tiếp gửi đến. Một đại diện thẩm định bản thảo uy tín có thể giúp tác phẩm của bạn lọt qua cửa NXB.

Nhưng cũng có lúc, đôi khi tất cả các lời khuyên nhủ có thể bị lờ đi nhưng vẫn mang đến thành công bất ngờ. Nhà văn Colin Dexter từng gửi bản thảo đến một đại diện văn học nhờ thẩm định tác phẩm. Sau đó, ông nhận một bảng đề nghị dài 6 trang giấy yêu cầu ông thay đổi nhiều tình tiết trong tiểu thuyết Last Bus to Woodstock, nhưng nhà văn mặc kệ lời khuyên này và gửi bản thảo của mình sang cho NXB Macmillan và gặt hái thành công như mong đợi.

Theo Evan

Thâm nhập “chốn vui vẻ” chuyên phục vụ tài xế đường dài

Truyền hình Việt NamNet