Nếu cái tên Le Clézio còn khá xa lạ với những độc giả Việt Nam vốn thường biết tới nền văn học Pháp nhiều hơn qua các tiểu thuyết lãng mạn thì tại chính quê nhà cũng như trên toàn thế giới, tài năng viết văn kiệt xuất và thiên bẩm của ông đã được vinh danh bằng nhiều giải thưởng lớn nhỏ cùng sự đón nhận của hàng triệu độc giả nhiều thế hệ. Sáng tác cuốn sách đầu tiên của mình lấy cảm hứng biển cả từ khi mới lên bảy, đến nay Le Clézio đã cho ra đời hơn 30 tác phẩm thuộc nhiều thế loại. Nhưng có lẽ dấu son đậm nét trong sự nghiệp sáng tác của ông chính là giải thưởng Nobel văn học danh giá được trao năm 2008. Và cuốn sách đã góp một phần rất quan trọng đem về giải thưởng danh giá này cho nước Pháp chính là Sa mạc - tiểu thuyết thứ hai của Le Clézio vừa được ra mắt độc giả Việt Nam.


Mặc dù là một cuốn sách Nobel, nhưng Sa mạc (tựa gốc: Désert) được chính các thành viên viện Hàn lâm Thụy Điển thừa nhận rằng nó không hề khó đọc hay chứa đựng những lí lẽ cao siêu. Trái lại, đúng như có người từng nhận xét, Sa mạc là một tựa sách đầy tính nhân bản và thẫm đẫm yêu thương qua từng câu chữ. Đặt bối cảnh châu Phi hùng vĩ và hoang dại, cuốn tiểu thuyết cuốn hút người đọc ngay từ những trang truyện đầu tiên với những bí ẩn của Sahara - hoang mạc tưởng như quen thuộc nhưng thực ra lại quá xa lạ với những kẻ không sinh ra ở đó. Sa mạc là quê hương của những “người đàn ông xanh”,  những năm đầu thế kỷ XX: hoang sơ, kỳ bí, đầy hiểm nguy cả với những con người sinh ra trong cát, lớn lên trong cát và chết đi vùi trong cát.


Ở đó, độc giả sẽ bắt gặp những thân phận, cá tính đặc biệt mà chỉ có sự khắc nghiệt của Sahara mới có thể tạo ra. Đó có thể là cậu bé Nour - người đã chứng kiến cơn khốn khó của bộ lạc mình trên mảnh đất khô cằn và trưởng thành từ đó. Hay cô bé Lalla từng trải qua bao thăng trầm trong cuộc đời cũng không thể nguôi được niềm đam mê hướng về sa mạc cội rễ và những truyền thuyết về các vị tổ tiên chiến binh sa mạc. Hai mảnh đời tượng trưng cho hai thế hệ của sa mạc, tồn tại song song rồi gặp gỡ, hòa quyện trong một hình ảnh sa mạc hoang dại, huyền bí và mê đắm. Sa mạc cuốn độc giả mình theo từng suy tư, trăn trở về những con người bất hạnh nhưng cũng không quên lưu giữ lại trong lòng mỗi người đọc dư vị của thứ tình cảm giản dị nhất ẩn bên trong tất cả và luôn chực chờ xuất hiện: tình nhân ái đồng loại.


Sinh ra trong một gia đình trí thức ở một thành phố ven biển đẹp nhất nhì châu Âu nhưng những bờ cát ở Nice không phải là điều duy nhất Le Clézio đam mê và muốn được khám phá. Nhà văn này đã đi rất nhiều, từ Thái Lan đậm chất Á Đông đến Mexico đa dạng sắc màu, hay hoang sơ như Panama cũng có. Từng tiếp xúc và chung sống với cả thổ dân châu Mĩ, Le Clézio thấu hiểu đến tận gốc rễ bản chất bên trong những con người hoang dại đó. Và Sa mạc đã trở thành tác phẩm đúc kết tuyệt vời nhất cho trí tưởng tượng tuyệt vời và những trải nghiệm của Le Clézio. Với Sa mạc, hãy đọc và thả mình hoàn toàn vào thế giới xa xăm huyền bí nhưng ẩn chứa đầy bí ẩn dưới những lớp cát nóng bỏng đó…