Theo bài phân tích đăng ngày 21/11 trên Hankook Ilbo, thành công của phim kinh dị huyền bí Exhuma: Quật mộ trùng ma (2024) tại Việt Nam và Indonesia đang thu hút sự chú ý của giới sản xuất, đầu tư điện ảnh Hàn Quốc đối với dòng phim này.

Sức hút của Exhuma tại Đông Nam Á không chỉ đến từ danh tiếng điện ảnh Hàn Quốc, mà còn nhờ những yếu tố văn hóa, tín ngưỡng có nhiều điểm tương đồng với đời sống trong khu vực. Thành công này gợi mở hướng đi mới: khai thác những câu chuyện mang bản sắc dân tộc nhưng có khả năng chạm đến trải nghiệm văn hóa chung của nhiều quốc gia, thay vì chỉ tập trung vào các thị trường lớn bằng những tác phẩm kinh phí cao.

Phát hiện từ cơn sốt Exhuma

Ra mắt năm 2024, Exhuma do Jang Jae-hyun đạo diễn, quy tụ Choi Min Sik, Kim Go Eun, Yoo Hae Jin và Lee Do Hyun. Phim kể về hành trình khai quật một ngôi mộ bí ẩn, kéo theo hàng loạt hiện tượng siêu nhiên.

Tác phẩm kết hợp phong thủy, tín ngưỡng dân gian, nghi lễ shaman (pháp sư) và những ám ảnh lịch sử từ thời kỳ Nhật Bản đô hộ bán đảo Triều Tiên.

k1.png
2.png
Cơn sốt Exhuma mở ra hướng đi mới cho điện ảnh Hàn Quốc trong bối cảnh suy thoái.

Theo Hankook Ilbo, phim thu hút 11,91 triệu lượt khán giả tại Hàn Quốc, đạt doanh thu 115,1 tỷ won (khoảng 78 triệu USD). Với kinh phí sản xuất 14 tỷ won và khoảng 3 tỷ won chi phí tiếp thị, phát hành, tác phẩm thu về doanh thu gấp hơn tám lần tổng chi phí.

Sức hút của bộ phim còn lan rộng ra thị trường quốc tế. Tại Việt Nam, Exhuma khởi chiếu ngày 15/3/2024 và sau 17 ngày thu hút 2,23 triệu lượt khán giả, vượt thành tích của Lục bát 6/45 (6/45, 2022), trở thành phim Hàn Quốc có lượng khán giả cao nhất tại Việt Nam thời điểm đó. Doanh thu cuối cùng đạt khoảng 8,34 triệu USD, theo Box Office Mojo.

Tại Indonesia, phim khởi chiếu ngày 28/2/2024, chỉ sáu ngày sau Hàn Quốc, nhanh chóng vượt kỷ lục phòng vé của Parasite (Ký sinh trùng). Tác phẩm đạt 2,34 triệu lượt khán giả, tương đương doanh thu khoảng 6,64 triệu USD.

Điểm chung giữa Việt Nam và Indonesia nằm ở nền tảng văn hóa và thị hiếu. Tại Việt Nam, thờ cúng tổ tiên, phong thủy, tục cải táng và tín ngưỡng dân gian vẫn hiện diện trong đời sống. Bên cạnh đó, ký ức về thời kỳ Nhật Bản đô hộ nhiều quốc gia châu Á tạo thêm lớp liên tưởng cho câu chuyện.

Indonesia có thị trường phim kinh dị phát triển mạnh, với những tác phẩm nội địa như KKN di Desa Penari và Agak Laen từng đạt thành tích phòng vé nổi bật. Vì vậy, phim Hàn Quốc kết hợp yếu tố tâm linh với cách kể chuyện hiện đại có cơ hội tiếp cận nhóm khán giả vốn quen thuộc với thể loại này.

Thành công của Exhuma cho thấy tương đồng văn hóa có thể trở thành lợi thế cạnh tranh.

3.png
Exhuma gây sốt ở cả Việt Nam lẫn Indonesia.

Tìm lối thoát từ thị trường Đông Nam Á

Sức hút của dòng phim huyền bí phản ánh áp lực ngày càng lớn đối với ngành điện ảnh Hàn Quốc. Sau đại dịch COVID-19, thị trường rạp chiếu trong nước chưa phục hồi như kỳ vọng. Khán giả thay đổi thói quen giải trí, các nền tảng trực tuyến cạnh tranh mạnh mẽ, trong khi chi phí sản xuất và tiếp thị ngày càng tăng. Một bộ phim dù ăn khách vẫn khó bảo đảm khả năng sinh lời nếu chỉ phụ thuộc vào doanh thu nội địa.

Trường hợp The Black Nuns (Nữ tu bóng tối, 2025) cho thấy các nhà sản xuất đã bắt đầu chú trọng hơn đến thị trường quốc tế. Phim có Song Hye Kyo và Jeon Yeo Been tham gia, được bán trước quyền phát hành tại 160 quốc gia và vùng lãnh thổ, lần lượt ra mắt tại Indonesia, Philippines, Thái Lan, Malaysia và Việt Nam.

Theo The Korea Times, phim đạt 1,6 triệu lượt khán giả tại Hàn Quốc, chạm điểm hòa vốn. Việc phát hành quốc tế góp phần giảm áp lực phụ thuộc vào phòng vé nội địa.

So với những tác phẩm đòi hỏi bối cảnh quy mô lớn, kỹ xảo phức tạp hoặc phụ thuộc vào ngôi sao hàng đầu, phim kinh dị có thể tạo hiệu ứng bằng cốt truyện, không khí và cách xây dựng nỗi sợ. Đặc biệt, những câu chuyện khai thác tín ngưỡng dân gian vừa tạo bản sắc riêng, vừa có khả năng vượt qua rào cản ngôn ngữ.

Dẫu vậy, sức hút của một thể loại không đồng nghĩa mọi tác phẩm cùng dòng đều thành công. Exhuma là trường hợp đặc biệt khi hội tụ chất lượng sản xuất, dàn diễn viên nổi tiếng, nội dung giàu bản sắc và chiến lược phát hành quốc tế thuận lợi. Nhà sản xuất không thể mặc định khán giả nước ngoài sẽ đón nhận mọi câu chuyện tâm linh Hàn Quốc chỉ vì có những điểm tương đồng văn hóa.

5.png
4.png
Sau Exhuma, Hàn Quốc tiếp tục sản xuất The Black Nuns và phân phối đến thị trường quốc tế, bao gồm nhiều nước Đông Nam Á.

Áp lực tái cơ cấu ngành phim càng khiến việc tìm kiếm thị trường mới trở nên cấp thiết. Theo Korea JoongAng Daily, số phim truyền hình Hàn Quốc được sản xuất giảm từ 141 tác phẩm năm 2022 xuống khoảng 115 tác phẩm năm 2025. Trong lĩnh vực điện ảnh, các nhà sản xuất cũng đối mặt với bài toán doanh thu và chi phí ngày càng khó khăn.

Đông Nam Á, đặc biệt thị trường điện ảnh Việt Nam vì thế có thể mang lại nhiều hơn nguồn thu từ phát hành phim.

Để duy trì sức hút, điện ảnh Hàn Quốc cần vượt qua cách tiếp cận đơn thuần là đưa phim ra nước ngoài phát hành. Việc tìm hiểu thị hiếu từng quốc gia, lựa chọn đề tài phù hợp, hợp tác với đơn vị phát hành địa phương và phát triển các dự án đồng sản xuất sẽ mang lại giá trị lâu dài hơn.

Thành công của Exhuma chưa đủ để khẳng định phim huyền bí có thể vực dậy toàn bộ ngành điện ảnh Hàn Quốc. Tuy nhiên, tác phẩm chứng minh những câu chuyện mang đậm bản sắc văn hóa vẫn có thể tạo ra giá trị thương mại ở những thị trường cách xa về địa lý.

Với Việt Nam, đây cũng là cơ hội chuyển từ vị trí thị trường tiêu thụ nội dung Hàn Quốc sang đối tác có khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi sản xuất và phát hành khu vực.

Theo Tiền Phong