
Doanh Chính (259 TCN – 210 TCN) của nước Tần là vị quân chủ đầu tiên xưng hoàng đế sau khi tiêu diệt 6 nước chư hầu, thống nhất Trung Hoa, kết thúc thời Chiến Quốc, cng chấm dứt thời kỳ phân tranh kéo dài vài trăm năm. Ông tự gọi mình là Thủy Hoàng đế - hoàng đế đầu tiên.
Khi nhắc tới Tần Thủy Hoàng, lịch sử thường nhắc tới những chiến công vĩ đại cũng như một số chính sách tàn bạo của ông. Chuyện hậu cung của vị hoàng đế này gần như bị bỏ trống. Thậm chí, ông còn là vị hoàng đế hiếm hoi trong lịch sử các triều đại phong kiến Trung Quốc không lập hoàng hậu.

Tần Thủy Hoàng.
Tuy vậy, theo dã sử và các giai thoại dân gian, Tần Thủy Hoàng có mối tình đầy lãng mạn và đau thương với một cô gái tên A Phòng. Hai người quen nhau từ thuở nhỏ, khi ấy Tần Thủy Hoàng - Doanh Chính còn đang sống ở kinh đô của nước Triệu, do cha bị giữ làm con tin ở nơi đây.
A Phòng là con gái của thần y nổi tiếng Hạ Vô Thư. Từ nhỏ, cô đã theo cha học y thuật cứu người. A Phòng xinh đẹp, lương thiện, luôn đối xử rất tốt với Doanh Chính. Tình cảm giữa hai người cũng vì thế mà nảy nở và thêm sâu đậm theo thời gian.
Mối tình này bị chia cắt khi Doanh Chính theo cha về nước. Năm 13 tuổi, Doanh Chính lên ngôi Tần Vương. Không lâu sau, Doanh Chính có cơ hội gặp lại người con gái mình yêu thuở nào và ngay lập tức có ý định lập nàng làm hoàng hậu.
Tuy nhiên, giai đoạn này, quyền lực chủ yếu vẫn nằm trong tay Thái hậu và Lã Bất Vi. Hai người này phản đối việc một người con gái nước Triệu được làm mẫu nghi thiên hạ. Hơn nữa, họ cũng muốn Doanh Chính kết hôn với một người con gái khác để thông qua đó củng cố quyền lực chính trị.
Doanh Chính nhất quyết không nghe theo sự sắp xếp của mẫu thân và tướng quốc Lã Bất Vi. Chỉ có điều, vị vua trẻ tuổi này vừa mới lên ngôi, chưa nắm đủ trong tay quyền lực để phản kháng lại. Chứng kiến sự khó xử của người mình yêu, A Phòng chủ động tìm tới cái chết. Sự ra đi của nàng khiến Doanh Chính suy sụp và thề cả đời không bao giờ lập hoàng hậu.
Sau này, Tần Thủy Hoàng loại bỏ được các thế lực thao túng, tự tay nắm quyền hành, thu giang sơn về một mối. Ở trên đỉnh cao của quyền lực, vị hoàng đế này vẫn không quên mối tình thanh mai trúc mã. Ông cho xây dựng cung điện A Phòng nguy nga tráng lệ để tưởng nhớ người xưa.

Mối tình của Tần Thủy Hoàng và A Phòng từng được khai thác trong các bộ phim truyền hình của Trung Quốc.
Theo các tài liệu lịch sử của Trung Quốc, cung A Phòng được Tần Thủy Hoàng xây dựng vào năm 212 trước Công nguyên. Vị trí của cung A Phòng ở khu lâm uyển (khu rừng dành riêng cho vua chúa đi săn) ở bờ Nam sông Vị, đối diện với kinh đô Hàm Dương của nước Tần nằm ở bờ phía Bắc. Theo sử sách, cung A Phòng có kiến trúc rất quy mô và rộng lớn. Khi Tần Thủy Hoàng còn sống chỉ xây được một phần phía trước của cung điện
Sách Sử ký phần Tần Thủy Hoàng bản kỷ miêu tả cung A Phòng: "Chiều từ Đông sang Tây của phần điện phía trước cung dài 500 bộ (hơn 800m), chiều Nam - Bắc dài 50 trượng (hơn 150m), phía trên có thể ngồi được hàng chục ngàn người, phía dưới có thể dựng được cột cờ 5 trượng".
Sau khi Tần Thủy Hoàng chết, người kế vị là Hồ Hợi tiếp tục ra lệnh xây dựng cung A Phòng. Tính theo các đơn vị đo lường ngày nay, diện tích của cung A Phòng vào khoảng 80.000 m2, được chia thành 70 cung thất lớn nhỏ khác nhau, không nơi nào giống nơi nào, có sức chứa lên tới hàng ngàn người.
Đỗ Mục - một nhà thơ nổi tiếng đời Đường từng viết bài A Phòng cung phú, trong đó miêu tả về cung A Phòng như một cung điện nguy nga tráng lệ với diện tích hơn ba trăm dặm. Nếu đúng theo miêu tả này, A Phòng có thể coi là cung điện lớn nhất trong lịch sử kiến trúc thế giới.

Cung A Phòng do Tần Thủy Hoàng xây dựng.
Tuy nhiên, cung A Phòng không còn tồn tại nguyên vẹn tới ngày nay. Theo nhiều tài liệu chính sử và dã sử của Trung Quốc, cung A Phòng đã bị Hạng Vũ đốt cháy.
Theo đó, sau khi dẫn 40 vạn quân tiến vào Hàm Dương, Hạng Vũ ra lệnh xử tử vua Tử Anh của Tần, ra lệnh cho quân lính lấy toàn bộ vàng bạc, châu báu cũng như mỹ nữ trong cung nhà Tần, đóng xe chở về Giang Đông.
Tiếp đến, Hạng Vũ ra lệnh châm lửa đốt toàn bộ cung điện, lăng tẩm của nhà Tần, bao gồm cả cung A Phòng. Có tài liệu cho rằng, lửa cháy suốt 3 tháng ròng rã sau đó.
Cuốn Sử ký của Tư Mã Thiên chép về sự kiện này như sau: “Hạng Vũ dẫn quân về phía Tây, thảm sát thành Hàm Dương, giết chết Tử Anh đã đầu hàng, đốt toàn bộ cung thất nhà Tần, lửa cháy ba tháng không tắt”.
Bài A Phòng cung phú của Đỗ Mục cũng có đoạn chỉ đích danh người đốt cung A Phòng chính là Hạng Vũ: “Sở nhân nhất chúc, khả liên tiêu thổ” (Một mồi lửa của người nước Sở - chỉ Hạng Vũ, Cung A Phòng một thuở thành tro).
Tuy nhiên, cũng có một số phát hiện gần đây chỉ ra rằng, Hạng Vũ không hề ra lệnh thiêu rụi tòa cung điện nguy nga, tráng lệ này của Tần Thủy Hoàng. Câu chuyện về cung A Phòng và cũng như mối tình của Tần Thủy Hoàng vẫn là bí ẩn thu hút sự chú ý của nhiều người.

Theo VTC