Mục tiêu nội địa hóa ô tô vừa được điều chỉnh mạnh, nêu tại Quyết định 929 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình phát triển công nghiệp hỗ trợ giai đoạn 2026-2035 ban hành ngày 29/5/2026.

Theo đó, Chính phủ đặt mục tiêu đến năm 2030, một số ngành công nghiệp chủ lực đạt tỷ lệ nội địa hóa bình quân 40-45%; đồng thời xác định ngành ô tô là một trong các lĩnh vực trọng tâm cần ưu tiên phát triển công nghiệp hỗ trợ.

Đối với riêng ngành ô tô, mục tiêu nội địa hóa đến năm 2030 được xác định ở mức 22-30%; đến năm 2035 đạt 32-40%.

Những con số này đã được điều chỉnh đáng kể so với kỳ vọng được đặt ra trong Chiến lược phát triển ngành công nghiệp ô tô Việt Nam đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2035 được Thủ tướng phê duyệt từ năm 2014 (Quyết định 1168/QĐ-TTg).

Theo Bộ Công Thương và Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), tỷ lệ nội địa hóa của xe du lịch dưới 9 chỗ phổ biến hiện mới dao động khoảng 7-10%, chỉ một số mẫu xe chiến lược có sản lượng lớn đạt mức cao hơn. Trong khi đó, tỷ lệ nội địa hóa của xe tải và xe khách đạt kết quả tốt hơn, một số dòng xe đã vượt mức 40-50%, thậm chí đạt 70%.

Toyota Innova được xem là mẫu xe có tỷ lệ nội địa hóa cao nhất của Toyota Việt Nam với khoảng 37%, trong khi Kia Morning và Hyundai Grand i10 từng được các doanh nghiệp công bố đạt khoảng 40%. Các mẫu xe Ford chỉ đạt 7-10%.

Kết quả khả quan hơn thuộc về nhóm xe tải và xe buýt khi một số sản phẩm đạt tỷ lệ nội địa hóa từ 40-60%, thậm chí cao hơn ở một số dòng xe chuyên dụng.

san xuat o to Vinfast .jpg
Sản xuất xe điện tại nhà máy của VinFast. Ảnh: VinFast

Đáng chú ý, VinFast cho biết tỷ lệ nội địa hóa đối với các mẫu ô tô điện của hãng hiện đạt khoảng 60%.

Ngoài ra, cách tính tỷ lệ nội địa hóa đang chưa có sự thống nhất giữa các doanh nghiệp ô tô tại Việt Nam và thông lệ quốc tế.

Cục Công nghiệp cho biết, phần lớn doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước hiện mới tham gia sản xuất các linh kiện có hàm lượng công nghệ không quá cao như ghế ngồi, dây điện, kính, lốp xe, nhựa kỹ thuật, ắc quy..., trong khi các cụm chi tiết quan trọng như động cơ, hộp số, hệ thống điều khiển điện tử và bán dẫn vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn cung nhập khẩu.

Ông Phạm Văn Quân - Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương) cho biết: “Chúng ta đang dồn lực hướng tới mục tiêu chiến lược tiếp theo vào năm 2030, đưa sản phẩm công nghiệp hỗ trợ đáp ứng 70% nhu cầu nội địa, chiếm khoảng 14% giá trị sản xuất công nghiệp toàn ngành”. 

Hiện, Cục Công nghiệp vẫn đang hoàn thiện dự thảo Chiến lược phát triển ngành công nghiệp ô tô Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 để thay thế cho chiến lược ban hành từ năm 2014.

Theo dự thảo, đến năm 2030, thị trường ô tô trong nước dự kiến tiêu thụ khoảng 800.000 đến 900.000 xe mỗi năm, trong đó xe thân thiện với môi trường chiếm 25–35%. Sản lượng xe sản xuất, lắp ráp trong nước tăng trưởng bình quân 12–14% mỗi năm, đạt từ 550.000 đến 650.000 xe, đáp ứng khoảng 70–75% nhu cầu nội địa. Đến năm 2045, Việt Nam đặt mục tiêu chủ động hoàn toàn về công nghệ, sản xuất 3,8 đến 4,2 triệu xe mỗi năm, trong đó 75–80% là xe xanh, chiếm 85–90% nhu cầu trong nước. Tỷ lệ nội địa hóa chưa được đề cập cụ thể.

Theo Vietnamnet