
Những ngày qua, tranh cãi xoay quanh MV Come My Way của Sơn Tùng M-TP trở thành tâm điểm chú ý trên mạng xã hội khi nghệ sĩ thị giác Lê Giang lên tiếng cho rằng ê-kíp sản xuất đã sử dụng ngôn ngữ tạo hình từ tác phẩm Tàn Chỉ (Vestige of the Land) của cô mà chưa xin phép.
Không chỉ gây tranh luận về vấn đề bản quyền trong lĩnh vực sáng tạo, vụ việc cũng khiến công chúng tò mò về nữ nghệ sĩ đứng sau tác phẩm đang được nhắc đến.
Nghệ sĩ thị giác từng được Forbes Việt Nam vinh danh
Nghệ sĩ Lê Giang sinh năm 1988, hiện sống và làm việc tại Hà Nội. Cô tốt nghiệp Đại học Mỹ thuật Việt Nam và sở hữu bằng Thạc sĩ Mỹ thuật của Trường Nghệ thuật Camberwell, thuộc Đại học Nghệ thuật London (Anh).
Năm 2018, Lê Giang được Forbes Việt Nam đưa vào danh sách "30 Under 30", tôn vinh những cá nhân trẻ có thành tựu nổi bật và tạo ra ảnh hưởng tích cực trong nhiều lĩnh vực.

Nghệ sĩ thị giác Lê Giang.
Theo giới thiệu chuyên môn, thực hành nghệ thuật của Lê Giang trải rộng ở hội họa, điêu khắc và nghiên cứu liên ngành. Các sáng tác của cô thường khai thác những vấn đề liên quan đến ký ức, lịch sử, văn hóa bản địa và sự tác động của các hệ thống xã hội lên đời sống con người.
Làm việc với những chất liệu giàu tính biểu tượng như than, thạch cao, đá quý..., nữ nghệ sĩ tập trung khám phá mối liên hệ giữa vật chất, ký ức và các lớp trầm tích văn hóa.
Một trong những dự án nổi bật nhất của Lê Giang là Tàn Chỉ (Vestige of the Land) - tác phẩm đang trở thành tâm điểm của cuộc tranh luận hiện nay.
Tác phẩm "Tàn Chỉ" từng được triển lãm trong và ngoài nước
Theo chia sẻ của Lê Giang, Tàn Chỉ không đơn thuần là tác phẩm nghệ thuật cá nhân mà là kết quả của nhiều năm nghiên cứu, khảo sát thực địa tại các di tích vùng châu thổ sông Hồng.
Dự án được bảo trợ bởi Viện Goethe Hà Nội, từng được giới thiệu dưới hình thức triển lãm và xuất bản sách. Sau đó, tác phẩm tiếp tục được trưng bày tại Vin Gallery, Art Central Hong Kong và Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia Đài Loan.
Nữ nghệ sĩ cho biết quá trình thực hiện dự án có sự tham gia của nhiều kiến trúc sư, nhà nghiên cứu liên ngành cùng các tổ chức văn hóa và giám tuyển quốc tế.
Theo phản ánh của Lê Giang, nhiều chi tiết trong phần mỹ thuật của MV Come My Way có những điểm tương đồng với ngôn ngữ tạo hình trong Tàn Chỉ.
Cụ thể, nữ nghệ sĩ cho rằng từ cấu trúc gợi liên tưởng đến đình làng đổ vỡ, những mảng tường vôi hóa, hệ phù điêu cho đến cách bố cục không gian đều có sự tương đồng với tác phẩm cô thực hiện từ năm 2017.

Hình ảnh trong MV "Come my way" có điểm tương đồng với tác phẩm "Tàn chỉ".
Sau khi vụ việc được công khai, đơn vị sản xuất và thiết kế MV đã lên tiếng xin lỗi. Tuy nhiên, sáng 6/6, Lê Giang tiếp tục bày tỏ sự không đồng tình với cách xử lý của các bên liên quan.
“Đây là lời xin lỗi thiếu tôn trọng và không đúng bản chất sự việc sử dụng tác phẩm mà không xin phép. Ê-kíp sản xuất cũng không có động thái chịu trách nhiệm cụ thể về việc xâm phạm quyền tác giả của tôi theo luật sở hữu trí tuệ.
Cho đến nay, chủ sở hữu của bản MV có sử dụng hình ảnh tác phẩm của tôi vẫn chưa liên hệ với tôi để thực hiện các nghĩa vụ khi sử dụng tác phẩm do tôi là chủ sở hữu. Tôi thực sự thất vọng và cảm thấy lao động nghệ thuật của mình bị xúc phạm trước cách giải quyết sự việc từ các bên liên quan”, nghệ sĩ nhấn mạnh.
Lê Giang cho biết điều khiến cô đau lòng nhất là sự việc xuất phát từ chính những người hoạt động trong lĩnh vực sáng tạo.
"Điều tôi xót xa nhất là hành vi này lại đến từ chính những người đồng nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp sáng tạo. Trong khi, sự trân trọng chất xám phải là giá trị cốt lõi nhất trong ngành chúng ta", cô chia sẻ.
Nữ nghệ sĩ cũng tiết lộ bản thân phải đối mặt với nhiều bình luận công kích và những hành vi hạ thấp uy tín trên mạng xã hội kể từ khi lên tiếng.
Phản hồi từ ê-kíp sản xuất
Sau khi vụ việc gây chú ý, Công ty M-TP Entertainment cho biết đây là sự việc "không mong muốn và không lường trước được". Công ty khẳng định đang theo dõi quá trình làm việc giữa các bên liên quan và mong muốn sự việc sớm được giải quyết trên tinh thần tôn trọng sáng tạo và tuân thủ pháp luật.
Trong khi đó, Antiantiart - đơn vị sản xuất MV Come My Way cho biết họ là bên chịu trách nhiệm thiết kế, phát triển và triển khai các hạng mục sáng tạo liên quan đến MV.
Đơn vị này đã chủ động liên hệ với nghệ sĩ Lê Giang để trao đổi trực tiếp, đồng thời đang rà soát lại toàn bộ quá trình thực hiện dự án cũng như làm việc với Microwave Soups - đơn vị trực tiếp thiết kế và thi công bối cảnh của MV.

Công ty quản lý của Sơn Tùng M-TP cho biết đây là sự việc "không mong muốn và không lường trước được".
"Với tư cách là đơn vị trực tiếp sản xuất MV, Antiantiart chân thành xin lỗi Công ty Cổ phần M-TP Talent và nghệ sĩ Sơn Tùng M-TP vì những ảnh hưởng và liên lụy phát sinh từ sự việc này", đại diện đơn vị cho biết.
Cụ việc vẫn đang nhận được sự quan tâm lớn từ giới nghệ thuật và công chúng, đồng thời tiếp tục làm dấy lên những cuộc thảo luận về vấn đề bản quyền, quyền tác giả và ranh giới giữa cảm hứng sáng tạo với hành vi chiếm dụng chất xám trong ngành công nghiệp văn hóa.

Theo VTC